Kennis is macht

  • ‘De aarde zal vol zijn van kennis van de Heer’.

Hier dacht ik aan toen ik een artikel las op een website over onderwijs, waarin min of meer het tegendeel beweerd werd. Op veel scholen bestaat namelijk het idee, dat de kennis waarover het kind moet beschikken – de parate kennis zoals dit heet – niet meer zo belangrijk is. Nu gaat het er niet om hoe belangrijk deze kennis is, maar wat hierachter steekt. Deze kennis wordt langzamerhand aan de kant geschoven door zaken die belangrijker heten. Zoals: het kind moet zich bewust worden van zijn milieu; het kind moet op zoek gaan naar zijn identiteit; flexibele aanpassing staat centraal. Het nieuwe normaal is tegenwoordig dat elke jongen een meisje zou moeten worden.

Allemaal mooi, maar waar wil het ons brengen? Zijn het niet deze en dergelijke formuleringen, die ons maar al te vaak de mist insturen? Dit zien we niet alleen op scholen, maar ook in andere groeperingen binnen de maatschappij. In de politiek treffen we dit soort vaagheden vaak aan. In kerken en kringen heet het: ‘We moeten groeien naar open structuren, naar oecumenisch verantwoord denken. We moeten samen God beleven.’ Zo wordt alles mogelijk en wordt alles geoorloofd voor degene die ‘gelooft’. Biecht en kinderdoop, mis en avondmaal; dit alles gaat samenvallen onder die ene noemer: laten we elkaar toch maar vinden, want er is al zoveel geharrewar op de wereld. En een vage god vol liturgie is dan de vlag, die deze goedbedoelde maar toch vaak zo lege lading moet dekken.

Het kennen – het juiste kennen – van de God uit de Bijbel en de weg die Jezus is gegaan, komen onder het stof en liggen en de enige waarheid gaat daarom naar het aardse en als het heel mooi is, naar de aardse staat Israël. Heeft zo de satan, de leugenmaker vanaf het begin, ook hier niet kans gezien zijn slag te slaan? Door te vertroebelen, ja te verblinden, door alle soorten wolken voor de zon te schuiven. Jezus Christus mag als uitvoerder van het prachtige plan wat God heeft met de mens om op zijn troon te komen; deze Jezus mag niet bekend, laat staan gekend worden. Dus wordt de mens met zijn neus op aarde gedrukt en dan is de doolhof aanwezig, zijn de zijwegen ontelbaar. Maar God dank dat de weg bestaat – de enige weg – om al deze dwaalwegen te ontlopen:

Wij weten, dat de Zoon van God gekomen is en ons inzicht gegeven heeft om de Waarachtige te kennen 1 Joh.5:20. Door Hem, die ons Gods Heilige Geest gegeven heeft, kunnen wij God leren kennen zoals Hij werkelijk is en zijn gedachten gaan verstaan in ons persoonlijk leven en in de gemeente. Hiervoor is echter niet alleen kennis nodig van het verstand, maar ook van het hart.

Eerst een voorbeeld. Het is bekend, dat kinderen die een aantal namen kennen van vogels, bloemen, planten en vlinders, in de natuur veel meer zien dan kinderen die geen enkele naam kennen. Wie die namen kent, geniet vaak dubbel en wil er meer van weten. Dit weten groeit gemakkelijk uit tot een bepaalde vreugde. Hiermee is kennen gekomen in de sfeer van liefhebben.

In het Oude Testament zien we dat het woord ‘bekennen’ de liefdesomgang aangeeft tussen man en vrouw. Kennen en liefhebben. Kijk naar het eerste en grote gebod: ‘U zult de Heer uw God liefhebben met heel uw hart, met heel uw ziel en met heel uw verstand’. God kunnen we ook liefhebben met het verstand. Het is zelfs zo dat het kennen van God en Hem liefhebben samen gaan en dat doen we met onze hele persoonlijkheid. God is immers liefde. Is het mooiste voorbeeld van het samengaan van kennen en liefhebben niet het volgende:

  • ‘Ik ben de goede herder en Ik ken de mijne en de mijne kennen Mij, zoals Mij de Vader kent en Ik de Vader ken en Ik zet mijn leven in voor de schapen’ Joh.10:14,15?

Dit zegt Jezus, die Zichzelf als offer gaf uit liefde voor de mensen. Hij kent, samen met de Vader, de mens en zij hebben hem lief. Laten wij ons dan ook niet weerhouden, deze Vader te leren kennen zoals Hij Zich in Jezus Christus heeft geopenbaard. Hem te leren kennen door zijn Woord te onderzoeken. Door tot Hem te bidden met vrijmoedigheid. Hem zo te leren kennen, zoals wij zelf gekend zijn. Door Gods Heilige Geest in ons volop zijn werk te laten doen, totdat uiteindelijk, zoals Jesaja zegt in hoofdstuk 11:

‘De aarde vol zal zijn van kennis van de Heer’.